جمال الدين محمد الخوانساري

43

شرح آقا جمال خوانسارى بر غرر الحكم ودرر الكلم ( فارسي )

وقت گرمى هواست خصوصا در تابستان ودر آن وقت آدمي خوابگاه خنكى مىخواهد پس واي بر كسى كه خوابگاه أو در آن وقت جهنّم باشد . 1766 المعونة تنزل من اللّه على قدر المؤنة . يارى فرود مىآيد از جانب خدا بقدر خرج ، پس از بسيارى عيال وكثرت خرجى كه شرعا مذموم نباشد غمگين وترسناك نبايد بود . 1767 المزاح فرقة تتبعها ضغينة . مزاح وخوش طبعى كردن با كسى جدائى است ميانهء اين كس وأو يعنى غالب اين است كه سبب كدورت أو وجدائى أو مىشود ودر پى آن جدائى باشد كينهء آن شخص ومراد اين است كه مزاح بسيار وبعضي مزاحها چنين است نه اين كه در أصل مزاح نبايد كرد زيرا كه مشهور است كه آن حضرت صلوات اللّه وسلامه عليه گاهى مزاح مىفرمودند وهمچنين از حضرت پيغمبر صلّى اللّه عليه وآله مزاحها نقل كرده‌اند . 1768 الافراط في الملامة يشبّ نار اللّجاجة . افراط وتجاوز از حدّ كردن در سرزنش كسى مىافروزد آتش لجاجت را يعنى دشمنى أو را يا ايستادگى أو را بر باطل ، پس بايد كه سرزنش كسى اگر ضرور شود باندازه باشد وافراط در آن نشود كه باعث لجاجت أو گردد . 1769 الجوع خير من ذلّ الخضوع . گرسنگى خوردن بهتر است از خوارى فروتنى كردن بمردم از براي تحصيل چيزى . 1770 القانع ناج من آفات المطامع . قناعت كننده رستگار است از آفتهاى طمعها يعنى آفتها كه در دنيا وآخرت بر طمعها مترتّب گردد .